RSS Lees meer van Dirk de Jong

De Nederlandse bubbel

Intro:

Nederland wordt langzaam wakker en ontdekt dat de voorsprong verdwenen is. Doortastend ingrijpen is nodig om grote ellende te voorkomen.

Volledige analyse:

Het buitenland begint in de gaten te krijgen dat Nederland uit de pas is gaan lopen. Deze week besteedt persbureau Bloomberg aandacht aan de lopende begrotingsgesprekken en wat daaraan vooraf is gegaan. De gebruikelijke punten komen aan de orde: het Nederlandse voorop lopen bij de aanpak van Griekenland, het ontsporen van de overheidsfinanciën en de zwakke positie van de coalitie. Ook wordt gemeld dat het verschil tussen de rente op staatsobligaties tussen Nederland en Duitsland begint op te lopen.

In de grafiek een overzicht van de ontwikkeling van het Bruto Binnenlands Product van Nederland, België, Duitsland en de Eurozone. Drie perioden kunnen worden onderscheiden: t/m 2011 was de groei in Nederland het grootst, van 2002 t/m 2008 min of meer in lijn met België en de Eurozone en daarna duidelijk achterblijvend.

Bruto Binnenlands Product: Nederland, België, Duitsland en Eurozone (1997=100)



Vanaf 2009 heeft Nederland gehoopt dat het wel weer goed zou komen. Dat is niet gebeurd en heeft geresulteerd in het ontsporen van de overheidsfinanciën. Recent heeft het CPB aangegeven dat Nederland afstevent op een onverwachte grote tekorten: 5% in 2012 en 4.5% in 2013. Het oplopende tekort heeft alles te maken met de tegenvallende groei en die vind zijn oorsprong in het achterblijven van de consumptieve bestedingen.

Tot en met 2001 was de jaarlijkse groei van de consumptieve bestedingen in Nederland groter dan in de meeste andere Eurolanden, maar in de jaren 2002 t/m 2011 was de groei in Nederland het laagst! Het draaipunt was 2001, niet toevallig ook het laatste jaar van explosie van de huizenprijzen in Nederland. Nadien stegen de huizenprijzen nog een aantal jaren gematigd om na 2008 een daling in te zetten.

Stijgende en zeker snel stijgende huizenprijzen gaan altijd samen met een hoge groei van de consumptie. Iedere verhuizing geeft via verbouwingen en een nieuwe inrichting een impuls, terwijl niet verhuizen via een gestegen vertrouwen op basis van de waardestijging een indirecte impuls geeft. Bijna altijd gaat de stijging van de huizenprijzen ook gepaard met een uitbundige groei van de kredietverlening. In dat opzicht wijkt de huizen / kredietbubbel in Nederland niet af van die in de VS of Spanje of Ierland.

Het gaat mis als huizen onbetaalbaar worden (Nederland) of als de huizenbezitter de hypotheek niet meer kan betalen (VS). Het leeglopen van de bubbel is onvermijdelijk, is altijd pijnlijk en kost tijd. Ook in dat opzicht wijkt Nederland niet af van landen als of Spanje of de VS, verschil is dat Nederland zich nog onvoldoende realiseert dat dit proces aan de gang is en dat het verklaart waarom de groei lager is en nog belangrijker de bubbelgroei komt niet meer terug!

Wat Nederland te doen staat is met gezwinde spoed de tering naar de nering zetten en het tekort reduceren naar 3% in 2013 en naar 0.5% in 2015. Niet gemakkelijk maar haalbaar, andere landen volgen ambitieuzere trajecten. Het door meerdere politieke partijen bepleite: het mag een tandje minder en we nemen er de tijd voor ontkent de oorzaak van het probleem en leidt tot een verder oplopen van de staatschuld. Over iedere miljard extra schuld zou Nederland dan nog vele jaren rente moeten betalen. Die rente is nu nog laag maar naarmate de financiële wereld in de gaten krijgt dat Nederland uit de pas aan het lopen is zal dat flink kunnen gaan oplopen.



Informatie over de analist

Analist:
Dirk de Jong
mailE-mail de auteur

Meer informatie:
Klik om te openen

Pagina Printen:
Pagina afdrukken...

Laatste 5 visie's:
17 augustus 2014 (22:23)
12 augustus 2014 (18:35)
10 juni 2014 (22:39)
7 april 2014 (11:24)
16 januari 2014 (00:01)